Mitologia hebrajska

Z PrePedia
Skocz do: nawigacja, szukaj

Mitologia hebrajska - zespół wierzeń i mitów Hebrajczyków (przodków Izraelitów), od których wywodzi się naród żydowski. Jedynym zachowanym świadectwem wczesnych wierzeń hebrajskich są rozdziały 1-11 biblijnej Księgi Rodzaju, słynące z trzech opowieści:

Można zauważyć także liczne zbieżności pomiędzy pierwszymi opowieściami z księgi Rodzaju a Gilgameszem:

  • tajemnicze ziele wiecznego życia;
  • wąż jako wróg wykradający ziele;
  • globalny potop i jeden człowiek ocalony wraz z rodziną.

W XIX wieku sądzono, iż opowieść o wieży Babel została wymyślona ok. VI wieku przed Chrystusem w czasie pobytu Żydów w niewoli babilońskiej. Późniejsze badania wykazały jednak istnienie identycznej legendy u amerykańskich Tolteków: potop z powodu olbrzymów oraz budowa wielkiej wieży sięgającej nieba na wypadek kolejnego potopu, niezadowolenie Stwórcy oraz pomieszanie języków i rozproszenie ludzi po całej ziemi. Istnienie podobnego podania wśród wielu innych ludów wskazuje na jego pradawne pochodzenie.

Zakłada się także związki pomiędzy krótkotrwałym monoteistycznym kultem Atona w Egipcie a kultem Jahwe w okresie biblijnego exodusu. Według księgi Genesis system wierzeń pierwszych Hebrajczyków opierał się o następujące założenia:

  1. istnieje jeden Bóg Stwórca, przeciwko któremu ludzie zgrzeszyli, przez co zasłużyli na śmierć (Genesis 2:17);
  2. grzech ludzkości wypływający z braku wiary i zaufania do Boga polega na samowoli i życiu w niezależności od Boga - człowiek sam chciał decydować o swoim życiu, pragnął według własnego upodobania decydować o tym, co jest dla niego dobre a co złe (Genesis 3:22);
  3. całkowite zaufanie Bogu i płynące z niego posłuszeństwo było znacznie ważniejsze niż spełnianie dobrych uczynków (Genesis 15:6, 22:18);
  4. w wyniku samowoli i niezależności człowieka pojawiły się kolejne grzechy, jak morderstwa czy rozpusta seksualna (Genesis 4:8 i 6:2);
  5. w Bogu pojawił się konflikt pomiędzy miłością do człowieka a potrzebą wykonania sprawiedliwego sądu na człowieku, np. wygnanie Adama i Ewy z Edenu zamiast obiecanej śmierci (3:24), wygnanie Kaina (4:12-16), odwlekanie potopu przez 120 lat (6:3), czekanie z sądem na pełną winę Kananejczyków (15:16);
  6. problem Boskiego dylematu, grzechu i należnej kary miał rozwiązać nadchodzący Mesjasz, zwany pierwotnie Sziloh (hebr. שילה w Genesis 49:10);
  7. miał on stoczyć krwawą walkę z szatanem dla wyzwolenia ludzkości (Genesis 3:15 oraz 49:11, gdzie wino=krew);
  8. przyszły wybawiciel ludzkości miał pochodzić od Izaaka, syna Abrahama (Genesis 22:18 i 26:4);
  9. tymczasowe rozwiązanie stanowiły krwawe ofiary z baranków symbolizujące nadchodzącego Mesjasza (później często nakładano na nie ręce, by złożyć na nich ciężar wyznawanych grzechów, np. księga Kapłańska 16:21);
  10. do momentu nadejścia Mesjasza i złożenia z niego ofiary za niezależność i samowolę człowieka wszyscy ludzie, zarówno ufający jak i niewierzący Bogu, zstępowali po śmierci do miejsca zwanego Szeolem, grobem (Genesis 25:8.17, 35:29).

Ten prosty system wierzeń został według Biblii rozbudowany za czasów Mojżesza oraz późniejszych proroków Izraela. Wierzenia Hebrajczyków stały się tym samym częścią judaizmu, a w konsekwencji także chrześcijaństwa i islamu.

Interwiki

Commons in image icon.svg



Źródło: Ten artykuł bazuje na treści artykułu: Mitologia hebrajska z Wikipedii; autorzy: w historii edycji; prawa autorskie: licencja CC-BY-SA 3.0 oraz GNU FDL
Information icon4.svg W Wikipedii odbyła się dyskusja nad usunięciem tego artykułu, zobacz ją.
Traffic lights 4 states 3.png Ten artykuł zawiera niewystarczająco uźródłowione informacje.
Traffic lights 4 states 4.png Ten artykuł zawiera treści stanowiące niepopartą źródłami twórczość własną.